Wpływ badań EEG i TK na ocenę poczytalności sprawców zabójstw lub poważnego uszkodzenia ciała

1 Anna Sieradzka Psychiatric Medical Practice “Dermed”, Lodz, Poland
2 Department of Forensic Psychiatry Babinski’s Memorial Hospital in Lodz, Lodz, Poland
3 Department of Adult Psychiatry “D” of Babinski’s Memorial Hospital in Lodz, Lodz, Poland
Correspondence: Anna Sieradzka, Specjalistyczne Gabinety Lekarskie Dermed, ul. Piotrkowska 48, 90-265 Łódź, tel.: +48 668 816 178, e-mail: absier@tlen.pl

Psychiatr Psychol Klin 2016, 16 (3), p. 131–135
DOI: 10.15557/PiPK.2016.0018
STRESZCZENIE

Intoksykacja alkoholem etylowym jest powszechnie uznawana za czynnik ryzyka dokonania przestępstwa, szczególnie u osób, które spożywały alkohol na 24 godziny przed popełnieniem zabójstwa lub poważnego uszkodzenia ciała ofiary. Podjęto próbę oceny poczytalności sprawców zabójstwa lub poważnego uszkodzenia ciała w stanie upojenia alkoholowego zwykłego w odniesieniu do przeprowadzonych badań dodatkowych – tomografii komputerowej głowy oraz elektroencefalografii. Grupę badaną stanowiło 90 osób podejrzanych o czyn przeciwko zdrowiu lub życiu, zakwalifikowany zgodnie z kodeksem karnym jako zabójstwo, usiłowanie zabójstwa lub ciężkie uszkodzenie ciała. Badani zostali poddani obserwacji sądowo- -psychiatrycznej w latach 2004–2008 przez okres sześciu tygodni w Oddziale Obserwacji Sądowo-Psychiatrycznej w Zakładzie Karnym nr 2 w Łodzi. Analizowano retrospektywnie dokumentację medyczną, w tym dostępną dokumentację lekarską oraz wydane przez dwóch biegłych psychiatrów kategoryczne opinie sądowo-psychiatryczne. U 77% osób badanych przeprowadzono dalszą szczegółową diagnostykę pod postacią badania tomografii komputerowej głowy. U 37% podsądnych stwierdzono odchylenia od wyniku prawidłowego opisywane przez lekarzy radiologów jako mogące odpowiadać ogniskom niedokrwiennym lub malacjom poniedokrwiennym, anomaliom rozwojowym (najczęstszą zmianą była torbiel przegrody przeźroczystej) i zanikom korowym, podkorowym lub korowo-podkorowym, o różnej lokalizacji. Odchylenia od stanu prawidłowego opisywane w badaniu tomografii komputerowej pozostawały w związku w orzeczeniem przez biegłych psychiatrów znacznie ograniczonej poczytalności. Odchylenia w badaniu elektroencefalograficznym stwierdzono u 11% podsądnych. Powyższy wynik nie wpłynął na orzeczenie o zmienionej poczytalności przez biegłych lekarzy psychiatrów. W ocenie badaczy przeprowadzone badania dodatkowe celem wydania opinii sądowo-psychiatrycznej mają znaczenie pomocnicze. Wynik badania wskazujący na znaczne zmiany, bez uwzględnienia stanu klinicznego, nie powinien przesądzać o zniesieniu lub ograniczeniu poczytalności sprawcy.

Słowa kluczowe: poczytalność, upojenie alkoholowe, EEG, TK, obserwacja sądowo-psychiatryczna